Czy ACIA wystarczy do diagnozy autyzmu u dorosłego?

ACIA jest ważnym elementem procesu, ale pełną diagnozę stawia się na podstawie całości obrazu klinicznego, najczęściej łącząc wywiad z obserwacją, na przykład ADOS-2, oraz informacjami od bliskiej osoby.

Strona główna OfertaBadanie ACIA, autyzm dorośli

Badanie ACIA. Diagnoza autyzmu u dorosłych

Ustrukturyzowany wywiad diagnostyczny w ocenie spektrum autyzmu u osób dorosłych. Łączymy rozmowę z osobą badaną oraz z informatorem, czyli bliską osobą, by uzyskać pełny i rzetelny obraz funkcjonowania.

Spektrum autyzmu u dorosłychWywiad z informatoremPisemny raport

Diagnoza

Czym jest badanie ACIA?

ACIA to ustrukturyzowany wywiad diagnostyczny stosowany w ocenie spektrum autyzmu u osób dorosłych. Porządkuje rozmowę tak, by spójnie i dokładnie poznać historię rozwoju oraz aktualne funkcjonowanie osoby badanej. Zamiast luźnej rozmowy mamy przemyślany zestaw obszarów i pytań, dzięki czemu nic istotnego nie umyka, a wnioski opierają się na konkretnych przykładach z życia.

Diagnoza spektrum w dorosłości bywa trudniejsza niż u dzieci. Osoby dorosłe przez lata uczą się maskować swoje trudności, a klasyczne narzędzia, projektowane głównie z myślą o dzieciach, mogą ich nie wychwycić. Dlatego ACIA uwzględnia historię życia i subtelniejsze sygnały, a my zawsze traktujemy go jako element szerszego procesu, nie jako pojedynczy wynik przesądzający diagnozę.

Zakres wywiadu

Co obejmuje badanie?

ACIA porządkuje rozmowę wokół obszarów kluczowych dla rozpoznania spektrum, dzięki czemu powstaje pełny obraz mocnych stron i trudności osoby badanej.

Komunikacja

Sposób porozumiewania się, rozumienie kontekstu społecznego i języka niedosłownego.

Relacje społeczne

Budowanie i podtrzymywanie relacji, wzajemność oraz rozumienie sytuacji społecznych.

Wzorce i zainteresowania

Rutyny, potrzeba przewidywalności, intensywne zainteresowania, wrażliwość sensoryczna.

Codzienne funkcjonowanie

Praca, nauka, samodzielność oraz radzenie sobie ze stresem i przeciążeniem bodźcami.

Dwie perspektywy, pełniejszy obrazBadanie łączy wywiad z osobą badaną oraz wywiad z informatorem, czyli osobą znającą jej historię rozwoju lub codzienność. Część zachowań trudno opisać samemu, a niektóre wzorce widać dopiero z boku. Udział informatora ustalamy indywidualnie, zawsze za zgodą osoby badanej.

Dla kogo

Kiedy warto rozważyć diagnozę?

Badanie ACIA jest pomocne dla osób dorosłych, które:

podejrzewają u siebie spektrum autyzmu i chcą to rzetelnie sprawdzić
od dawna czują, że funkcjonują inaczej, lecz nigdy nie były diagnozowane
doświadczają przeciążenia bodźcami i wyczerpania po kontaktach społecznych
mają trudności w relacjach lub w utrzymaniu rutyn w pracy i w domu
otrzymały wcześniej inne rozpoznania, które nie wyjaśniają całości trudności
chcą lepiej zrozumieć siebie i świadomie zadbać o swoje potrzeby

Diagnoza to nie etykietaDla wielu dorosłych rozpoznanie spektrum jest ulgą, a nie wyrokiem. Daje język do mówienia o swoich potrzebach i pozwala świadomie zaplanować wsparcie. Piszemy o tym szerzej w artykule ACIA, diagnoza autyzmu u dorosłych.

Łączenie metod

ACIA, ADOS-2 i ADI-R

Żadne pojedyncze narzędzie nie wystarcza, by postawić diagnozę spektrum. Złotym standardem jest łączenie metod, dzięki czemu obraz powstaje z kilku stron.